Geluk is de afwezigheid van ongeluk. Wie niet in armoede leeft, niet werkloos is, niet ziek is, geen ernstig zieke dierbaren heeft en niet in een scheiding is verwikkeld, mag van geluk spreken. Het ongeluk is vooralsnog aan je voorbijgegaan, tel je zegeningen. Lucky you!

Zou je zeggen. Maar sommige wetenschappers vinden dit niet genoeg. Ze beschouwen het als een schamele opvatting van geluk. Volgens deze psychologen kun je, met een beetje inspanning, veel meer uit het leven halen. Zo’n wetenschapper is Marijke Schotanus-Dijkstra. Zij promoveerde onlangs op „hoe je kunt floreren in je dagelijkse leven” en deed haar onderzoek in samenwerking met het Trimbos-instituut en de vakgroep eHealth en welbevinden aan de Universiteit Twente.

Flourishing, zoals deze opvatting van welbevinden heet in de psychologie, is een theorie over welzijn waarbij de mens ‘tot bloei komt’: hij of zij heeft goede relaties, voelt zich tevreden, en doet wat hij of zij goed kan en nuttig vindt.

Deze opvatting over optimale geestelijke gezondheid komt, aldus Schotanus-Dijkstra, uit de positieve psychologie. „Het is een jonge onderzoeksrichting die niet de nadruk legt op het verhelpen van klachten maar op het voorkomen ervan door te bouwen aan een beter leven.”

Iets nieuws leren als geluksmiddel

Laat je deze definitie los op het bevolkingsonderzoek Nemesis-II van het Trimbos-instituut, dan blijkt dat 37 procent van de Nederlanders het geluk heeft in volle bloei te staan. Deze mensen noemen zichzelf gelukkig, menen een betekenisvol leven te leiden en voelen zich een waardevol lid van de gemeenschap.

Hebben zij gewoon meer mazzel in het leven dan mensen die in de knop blijven? „Mensen die floreren blijken andere karaktereigenschappen te hebben dan mensen die niet floreren,” zegt Schotanus-Dijkstra. „De eersten zijn wat minder nerveus en dus stabieler. Ze zijn beter in het realiseren van doelen, dus als ze twee keer per week willen sporten, dan gáán ze ook twee keer per week sporten. Bovendien maken ze makkelijk vrienden. Kortom, deze bloeiers bezitten de vaardigheden om hun leven zo optimaal mogelijk in te richten.”

En hoe zit het met de pechvogels? Voor hen is er goed nieuws, zegt Schotanus-Dijkstra “Deze mensen moeten ontdekken wat hun sterke kanten zijn. Wat zijn de vaardigheden waarin ze uitblinken, waar halen ze plezier uit? Ontdekken wat je leuk vindt en daar ruimte voor maken, is de essentie van positief leven.”

Ook het definiëren van eigen waarden is belangrijk. „Gaat het om succes, plezier, liefde, gezin, rechtvaardigheid, vrijheid, humor, wijsheid, eerlijkheid, openheid? In hoeverre komen die waarden overeen met het huidige leven? Zit er een grote discrepantie tussen wat je belangrijk vindt en wat je daadwerkelijk doet?”

Het helpt volgens Schotanus-Dijkstra ook om stil te staan bij positieve emoties. Bijvoorbeeld door regelmatig op te sommen of op te schrijven wat er allemaal goed gaat. Ze verwijst naar de ‘broaden-and-built theorie’ van psycholoog Barbara Frederickson. „Als we positief zijn, staan we meer open voor andere dingen. Als we ons richten op negatieve emoties versmalt onze aandacht.”

Bovendien hebben florerende mensen vaak een altruïstische instelling: ze dragen graag bij aan het geluk van de ander en geven daarmee weer zin aan hun eigen bestaan. Iets nieuws leren is ook een krachtig geluksmiddel, stelt ze. „Of het nu een cursus Frans, omgaan met Excel of een opleiding tot sommelier is. En ten slotte is iemand die wil opbloeien een beetje mild en vriendelijk voor zichzelf, dat voorkomt stress.”

Wie probeert zich te bekwamen wordt dubbel beloond. De vaardigheden leiden niet alleen tot een beter leven, ze beschermen ook in moeilijke tijden. Uit onderzoek van Schotanus-Dijkstra blijkt dat mensen die nu ‘in bloei staan’ een veel grotere kans hebben om over drie jaar nog steeds ‘optimaal geestelijk gezond’ te zijn. Niet omdat ze nu eenmaal mazzelaars zijn die het lekker hebben getroffen in het leven, maar omdat ze veerkrachtig zijn en meer vaardigheden hebben om met tegenslag om te gaan. „Nare dingen maken we allemaal mee. Maar wie zich in rotperiodes ook op positieve dingen kan richten, herstelt sneller.”

Veerkrachtig zijn

Stemmingsklachten zijn de belangrijkste veroorzakers van ziekte in Nederland. Schotanus-Dijkstra wil mensen graag mentaal fit krijgen „zodat ze zo lang mogelijk een leven leiden dat ze leuk vinden”. Volgens haar werken we steeds meer met ons hoofd. „Dus dat hoofd moet ook sterk blijven om optimaal te kunnen functioneren. Sporten doe je om je lichaam fit te houden, deze oefeningen helpen de mentale veerkracht.” Bron: nrc.nl

Gelukkig worden? Durf te bloeien
Getagd op:    

Geef een reactie

Pin It on Pinterest